بلاگ

یادداشت‌ها، پژوهش‌ها و تجربه‌هایی درباره مهندسی نرم‌افزار، فناوری و نوآوری

2026-09-03

هوش مصنوعی چیزهایی را تغییر داده نه در جزئیات بلکه در مقیاس آنها!

پارلمان سوئد در عصر هوش مصنوعی

اخیرا حزب حاکم مدرات با استناد به نتایج یک نظرخواهی که از مجموعه دادها های جمع آوری شده توسط Dagens Industri و Företagarna انجام گرفته، مدعی شده که بیش از نیمی از شرکت‌ها، و کسب‌وکارهای کوچک و متوسط از این حزب در انتخابات پیش رو حمایت می‌کنند و بلوک احزاب چپ و سوسیال دمکرات را مورد تمسخر سیاسی قرار داده که شما چون برنامه‌ای برای این اقشار ندارید کمتر از 30 درصد از مردم به شما اقبال دارند!

وقتی از نقش هوش مصنوعی در تغییر زمین بازی صحبت می‌کنیم اینجا یکی از عرصه های ملموس آن است. اگر این ادعا در چهار سال قبل مطرح شده بود (که قطعا مشابه آن انجام شده) شهروندان برای راستی آزمایی جز مراجعه به رسانه های رسمی گزینه دیگری پیش روی خود نداشتند و این کار واقعا بسیار دشوار و خارج از حوصله عموم مردم بود. اما امروزه با ارائه تصویری از این نظرخواهی و چندین پرامپت دقیق می توان راستی آزمایی را انجام داد!

نظرخواهی از کسب و کارهای کوچک توسط by di.se و foretagarna.se

برای مثال یک نکته اصلی که قبلا هم مطرح بوده اما درک آن در مقیاس بزرگ مخاطبان کمی دشوار بوده این می‌تواند باشد که این نظرخواهی‌ها در چه شرایطی انجام شده‌اند؟ چون هر دوی این نهادهای نام برده شده خودشان در زمره حامیان بلوک راست قدرت در سوئد هستند و احتمالا اگر هم کل نظرخواهی را کاملا بی‌طرفانه هم انجام داده باشند به دلیل پایگاه اجتماعی این احزاب احتمالا این نهادها به کسب‌وکارهای کوچک و متوسطی دسترسی دارند که بیشتر متمایل به این بلوک هستند. قطعا دستمایه قرار دادن بایاس احتمالی در آرای مخاطبان گزینش شده از چنین نظرخواهی‌هایی برای تخریب رقیب در کوران مبارزات سیاسی قبلا راحت‌تر بود اما الان به لطف مدل‌های هوش مصنوعی که جستجو و آنالیز داده‌ها را برای مردم ساده‌تر کرده اند این دیگر تکنیکی نیست که بسته دلخواه بلوک راست را به آسانی به مردم بفروشد. مدل‌های هوشمند با همه خطاها و اشتباهاتی که دارند این بار یک اعتماد به نفس خوبی به شهروندان داده‌اند که به دلیل سرعت یافتن بررسی بدون از دست دادن زمان و حوصله بتوانند در مقیاس ملی انگاره‌ها و ادعاهای مطرح شده از سوی احزاب را راستی آزمایی کنند!

حتی اگر اصالت این نظرخواهی را هم قبول کنیم استدلال‌های دیگری می‌توان با بررسی داده‌های معتبرتری ایجاد کرد! برای مثال خطاب به بلوک سیاسی حاکم می‌توان گفت وقتی نرخ بیکاری در طی چهار سالی که حاکم بوده‌اید نه‌تنها بهتر نشده بلکه بدتر هم شده (حدود ۱۰۰ هزار نفر بیکار بیشتر نسبت به زمان انتخابات قبل)، ادعای رشدی که برای کسب‌وکارهای حامی خود مطرح می‌کنید را نمی‌توانید به همه کسب و کارها تعمیم دهید چون نرخ بیکاری یک داده عمومی است که کسی نمی‌تواند به نفع خودش مصادره اش کند. مردم در وهله اول به فکر روزمره خودشان هستند و برای آنها داشتن شغل و درآمد خیلی مهمتر از نرخ رشد اقتصادی و سلیقه کسب‌وکارهای کوچک و متوسط است و دولت قبلی را هم همین حس عمومی که دولت مجموعا کاری برای اشتغال مردم نکرده سرنگون کرد. شما هم در این زمینه استثنا نیستید!